Wzrost wartości troponin sercowych w triathlonie i maratonie

3
14

Akcja „Triathlon pod mikroskopem” prawie dobiegła końca. Z niecierpliwością czekam na analizę tego, co udało się zebrać przez kilka miesięcy badań. Małgorzata Łukasik była pod wielkim wrażeniem tego, co działo się na mecie Herbalife Ironman 70.3 Gdynia. Wszycy zdyscyplinowani i mimo ogromnego zmęczenia z doskonałymi humorami meldowali się w namioce Synevo, gdzie przeprowadzaliśmy ostatnią serię pobrań krwi. Już niedługo pierwsze wyniki i analizy. Jak wiecie, w trakcie naszej akcji badaliśmy również poziom troponin sercowych, a w zasadzie ich wzrost indukowany wysiłkiem fizycznym. Małgorzata Łukasik pisała o tym w artykule: „Kiedy skacze troponina?”. Dziś bardzo naukowe uzupełnienie piórem lekarza medycyny, jednego z naszych ekspertów, kardiologa Sebastiana Woźniaka. 

Miłej lektury!

Ojciec Dyrektor 

 

„Indukowany wysiłkiem wzrost wartości Troponin sercowych w triathlonie i biegach maratońskich” – lek. med. Sebastian Woźniak


Wstęp

Rola wysiłku fizycznego w prewencji, wykrywaniu i leczeniu chorób układu sercowo naczyniowego została doskonale opisana. Jak wiadomo regularny wysiłek fizyczny redukuje ryzyko chorób sercowo- naczyniowych. Jednak wiele publikacji z zakresu kardiologii sportowej dokumentuje podwyższone wartości biomarkerów związanych z uszkodzeniem mięśnia sercowego – głównie troponin sercowych w wysiłku długotrwałym o wysokiej intensywności. Troponiny sercowe są specyficznymi markerami uszkodzenia komórek myocardium  i odgrywają główną role w diagnostyce ostrych zespołów wieńcowych. Obserwujemy również wzrost wartości troponin w przypadku czynnika stresowego wysokiej intensywności nawet w przypadku osób bez zmian w naczyniach wieńcowych. 

 

Podstawowa jednostka budulcowa włókna mięśniowego to sarkomer. Składa się on 7 monomerów aktyny, tropomiozyny i kompleksu troponiny. Kompleks troponiny zbudowany jest z kolei z 3 podjednostek. Troponiny C wiążącej jony wapnia, Troponiny I wiążącej aktynę i hamująca kontakt z miozyną i Troponinę T wiążącą tropomiozynę. Różne formy troponiny występują zarówno  w mięśniach szkieletowych jak i w sercu. Najbardziej specyficzne dla serca są sercowe troponiny T i I.

 

Schemat budowy mięśnia sercowego, prezentuje lokalizację poszczególnych Troponin i ich rolę w relaksacji mięśnia.

 

gr1

 

Źródło: Rob Shave PhD, Aaron Baggish MD, Keith George PhD, Malissa Wood MD, Jurgen Scharhag MD, Gregory Whyte PhD, David Gaze PhD and Paul D. Thompson MD“Exercise-Induced Cardiac Troponin Elevation „JACC (Journal of the American College of Cardiology), 2010-07-13, Volume 56, Issue 3, Pages 169-176, Copyright © 2010 American College of Cardiology Foundation

 

Troponiny sercowe są nieodzowne w diagnostyce bólu w klatce piersiowej. Wykazują większą czułość i swoistość dla uszkodzenia mięśnia sercowego niż takie markery jak kinaza keratynowa – CK-MB czy mioglobina. Pomiar troponin sercowych wszedł również do definicji zawału serca. Uwolnienie troponin następuje w przypadku niedokrwienia mięśnia sercowego, ranach kłutych serca, stłuczeniu serca (urazy) przyjmowaniu leków uszkadzających mięsień sercowy. Uwolnienie troponin przez zdrowych atletów nie może być tłumaczone żadnym z w/w mechanizmów. Wczesne doniesienia poświęcone wysokim wartościom CK-MB po ekstremalnych wysiłkach nasuwały podejrzenie uszkodzeń miocytów. Zauważono jednak że CK-MB może być podniesione na skutek uszkodzeń w mięśniach szkieletowych (długodystansowi biegacze). Spowodowało to przesunięcie zainteresowań w stronę troponin sercowych. Powysiłkowe  uwolnienie troponin wynika z przedłużonego wysiłku, uwolnienia reaktywnych form tlenu , obniżenia pH (zakwaszenia), wzrostu temperatury jądra kardiomiocyta. W 26 badaniach klinicznych stwierdzono powysiłkowe przekroczenie dopuszczalnej wartości troponin  u połowy startujących. Obserwowano większy wzrost wartości w przypadku biegaczy aniżeli kolarzy lub triathlonistów. Co ciekawe większe wartości troponin występowały u maratończyków niż biegaczy ultramaratońskich. Można tłumaczyć to faktem, że dłuższe dystanse są o mniejszej intensywności niż dystanse krótsze (o ile w tym wypadku można mowić o krótszym dystansie).  Dane zebrane w trakcie tych 26 badań pozwoliły zaobserwować uwolnienie troponin w wartości 0,02-0,04 ug/l już 30 min po rozpoczęciu wysiłku i stanowi to fizjologiczną odpowiedz na wysiłek. W badaniu  26  IM triathlonistów  Le Gerche i wsp. zaobserwowali znamienny wzrost Troponiny I >0,16 ng/ml u 58% spośród  uczestników badania. 

 

Tabela poniżej prezentuje inne badania dotyczące powysiłkowego wzrostu troponin.

 

{gallery}troponina{/gallery}

 

Źródło: Rob Shave PhD, Aaron Baggish MD, Keith George PhD, Malissa Wood MD, Jurgen Scharhag MD, Gregory Whyte PhD, David Gaze PhD and Paul D. Thompson MD“Exercise-Induced Cardiac Troponin Elevation „JACC (Journal of the American College of Cardiology), 2010-07-13, Volume 56, Issue 3, Pages 169-176, Copyright © 2010 American College of Cardiology Foundation

 

Tabela poniżej przedstawia wyniki oznaczeń troponin po zakończonych różnych typach zawodów (rower, bieg , triathlon) dla łącznej grupy 1120 uczestników. Wartość znamienna dla zawału serca Toponiny T 0,1 ng/ml  Troponiny I 0,5 ng/ml

 

{gallery}troponina1{/gallery}

 

Źródło: Rob Shave PhD, Aaron Baggish MD, Keith George PhD, Malissa Wood MD, Jurgen Scharhag MD, Gregory Whyte PhD, David Gaze PhD and Paul D. Thompson MD“Exercise-Induced Cardiac Troponin Elevation „JACC (Journal of the American College of Cardiology), 2010-07-13, Volume 56, Issue 3, Pages 169-176, Copyright © 2010 American College of Cardiology Foundation

 

 

Schemat poniżej prezentuje uwolnienie troponin podczas i po zakończonym biegu maratońskim.

 

{gallery}troponina2{/gallery}

 

Źródło: Rob Shave PhD, Aaron Baggish MD, Keith George PhD, Malissa Wood MD, Jurgen Scharhag MD, Gregory Whyte PhD, David Gaze PhD and Paul D. Thompson MD“Exercise-Induced Cardiac Troponin Elevation „JACC (Journal of the American College of Cardiology), 2010-07-13, Volume 56, Issue 3, Pages 169-176, Copyright © 2010 American College of Cardiology Foundation

 

 

Na podstawie prezentowanych badań wyciągnięto następujące wnioski: u uczestników sportów wytrzymałościowych dochodzi do uszkodzeń układu kostno szkieletowego, uszkodzeń skóry, odwodnienia, niedożywienia, uszkodzenia termicznego. Brak jakichkolwiek oznak ze strony serca wyklucza konieczność oznaczeń sercowych troponin. Za zasadne należy uznać wykonanie stosownych oznaczeń w przypadku powysiłkowych objawów niedokrwienia mięśnia sercowego takich jak: bóle w klatce piersiowej, zaburzenia rytmu serca, duszności i omdlenia. W takim wypadku oznaczenie  poziomu troponiny sercowych może wykazać wartości wyższe aniżeli powysiłkowy wzrost. Wymaga to  rozszerzenie diagnostyki kardiologicznej. Bardzo ciekawa praca dotycząca omawianego zagadnienia została przeprowadzona w grupie  młodych maratończyków. Krew do oznaczania markerów sercowych (mioglobiny CK- MB Troponina T  i  I ) była pobierana 2 dni przed, bezpośrednio po i 24 h po zakończeniu maratonu. Uzyskane wyniki prezentowały się następująco jak w tabelach poniżej 

 

Zrzut ekranu_2015-08-12_o_11.54.03

 

Osoczowe wartości mioglobiny , CK- MB , troponiny T I I w gupie mężczyzn i kobiet (37 uczestników) 

Troponina T

 

 Trop T

 

Osoczowa Troponina T w grupie 37 maratończyków, przed , bezpośrednio po i 24 h po ukończeniu maratonu. Linia pozioma prezentuje punkt odcięcia dla ostrego zespołu wieńcowego dla Troponiny I (0,1 ng/ml)

 

Żródło:. Natthapon Traiperm MSc, Hannes Gatterer MSc, Maria Wille MSc and Martin Burtscher MD, PhD. „Cardiac Troponins in Young Marathon  Runners“ American Journal of Cardiology, The, 2012-08-15, Volume 110, Issue 4, Pages 594-598, 

 

Troponina I 

 

Trop I

 

Osoczowa Troponina I w grupie 37 maratończyków, przed , bezpośrednio po i 24 h po ukończeniu maratonu. Linia pozioma prezentuje punkt odcięcia dla ostrego zespołu wieńcowego dla Troponiny I (0,5 ng/ml)

 

Żródło:. Natthapon Traiperm MSc, Hannes Gatterer MSc, Maria Wille MSc and Martin Burtscher MD, PhD. „Cardiac Troponins in Young Marathon  Runners“ American Journal of Cardiology, The, 2012-08-15, Volume 110, Issue 4, Pages 594-598, 

 

Autorzy wspomnianej pracy uważają że za szybki wzrost uwolnionych troponin i ich  normalizację odpowiada wzrost przepuszczalności błon retikulum endoplazmatycznego kardiomiocyta (element składowy komórki), a nie przerwanie białek kurczliwych i nekroza kardiosarkomeru. Autorzy są zdania, że obserwowany wyrzut troponin w grupie dorosłych biegaczy należy traktować jako wariant normy a nie odpowiedź patologiczną. Prezentowane w pracy podwyższone wartości mioglobiny i CK-MB przypisują uszkodzeniom mięśni szkieletowych.

 

Jak pokazują przytoczone dane, uważam, że niewielkich powysiłkowych wzrostów wyżej omawianych markerów nie należy się bać. Jeżeli  po wysiłku nie występują objawy, o których wcześniej wspomniałem, zgadzam się z autorami przytoczonych publikacji, że nie ma konieczności rutynowego wykonywania takich oznaczeń. Zachęcam jednak do przedsezonowej profilaktyki, wizyty u kardiologa, wykonania podstawowych badań laboratoryjnych i EKG, zwłaszcza jeśli planujemy ścigać się na długich dystansach.

 

Z triathlonowym pozdrowieniem Sebastian Woźniak

Podziękowania dla mojej kochanej żony Karoliny (Diagnosty Laboratoryjnego) za pomoc w opracowaniu tekstu.

 

 

Piśmiennictwo

1.Rob Shave PhD, Aaron Baggish MD, Keith George PhD, Malissa Wood MD, Jurgen Scharhag MD, Gregory Whyte PhD, David Gaze PhD and Paul D. Thompson MD “Exercise-Induced Cardiac Troponin Elevation „JACC (Journal of the American College of Cardiology), 2010-07-13, Volume 56, Issue 3, Pages 169-176, 

2. Natthapon Traiperm MSc, Hannes Gatterer MSc, Maria Wille MSc and Martin Burtscher MD, PhD. „Cardiac Troponins in Young Marathon  Runners“ American Journal of Cardiology, The, 2012-08-15, Volume 110, Issue 4, Pages 594-598, 

3. Fu F, Nie J, Tong TK , Serum Cardiac troponin T in Adolescent Runners effects of exercise intensity and duration Int J Sports Med 2009:30:168-172

4.Tian Y,Nie J,Tong Tk, Cao et all” Changes in serum cardiac troponiny following a 21 km run in junior małe runners”J sports  Med Phys FitnessFit 2006:46:481-488

3 KOMENTARZE

  1. Szanowny Panie L. Gratulujemy ukończenia zawodów i dotarcia do mety! Niezależnie od zegarka, takie starcie ze słońcem, kilometrami i własnymi słabościami to olbrzymie osiągnięcie. Winni jesteśmy jednak Panu słowa wyjaśnienia. Czekaliśmy w namiocie pobrań Synevo do momentu uzyskania kompletu próbek. Kiedy dostałam taką informację od osób pobierających, przetransportowaliśmy materiał do laboratorium. Dopiero podczas rejestracji okazało się, że nie wszystkie nazwiska na próbkach należą do osób, które były z nami w projekcie od początku. Emocje na mecie namieszały nawet u nas, ale też spowodowały pojawienie się niespodziewanych gości. Bardzo przepraszam, że nie spotkaliśmy się z Panem na mecie. Żałuję też, że nie mogliśmy zostać do końca trwania zawodów i wszystkich powitać, jednak ze względu na stabilność badań i istotny czas transportu musieliśmy przewieźć jak najszybciej próbki do laboratorium. Mamy dla pana nadal ten pakiet oznaczeń do realizacji w dowolnym terminie, a zaproszenie na badania po okresie regeneracji jest jak najbardziej aktualne. Niestety ta sytuacja to łyżka dziegciu w całym naszym projekcie.

  2. Ukończyłem HERBALIFE IM 70.3 GDYNIA i… namiot SYNEVO był „zasznurowany”. Przez ponad pół godziny pytałem , czekałem wstrzymując się przed piciem i posiłkiem . Nikt z sąsiednich namiotów obsługi medycznej nie wiedział gdzie są Panie z SYNEVO. Zapewne spisano mnie na „straty” bo mój czas osiągnięty 7:00:56 mógł „Zespół SYNEVO” wymęczyć. Za to czekałem na Jaśka Melę i to było wzruszające. Pozdrawiam Ojca Dyrektora. Byłeś super jak w ubiegłym roku.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here