Rozmowy

Mistrz świata w żeglarstwie przed Koną obawiał się… pływania. Jonasz Stelmaszyk o drodze na Hawaje

Jonasz Stelmaszyk przed startem w Konie opowiada o drodze na Hawaje, emocjach i łączeniu treningów z rodziną oraz pracą. Przeczytaj wywiad.

Jonasz Stelmaszyk
fot. Jonasz Stelmaszyk - archiwum prywatne

Kiedyś usłyszał o mistrzostwach świata w Konie. Wtedy powiedział sobie, że musi kiedyś wystartować na Hawajach. Były mistrz świata w żeglarstwie Jonasz Stelmaszyk mówi, że wywalczenie slota wzruszyło go nie tylko ze względu na sportowy wynik. Za kwalifikacją kryła się droga, z której dziś jest szczególnie dumny.

Jonasz Stelmaszyk przez lata rywalizował w żeglarstwie na wysokim poziomie, zdobywając tytuł mistrza świata. Dzisiaj pracuje jako trener, ale z czasem zaczął również sportowych wyzwań szukać w innych sportach. Kilka lat temu wziął udział w maratonie. Uznał, że chce również spróbować triathlonu. Celem stał się długi dystans, a szczególnie legendarne mistrzostwa świata IRONMAN na Hawajach.

Jak wyglądała jego droga do tego celu? Co zaskoczyło go na Hawajach? Przed startem rozmawiamy o kwalifikacji na Konę, emocjach startów na dystansie Ironman i przygotowaniach do hawajskiego wyzwania.

Grzegorz Banaś: Pisałeś, że po maratonie postanowiłeś spróbować czegoś, co od dawna podziwiałeś - IRONMANA. Skąd wzięło się to zainteresowanie?

Jonasz Stelmaszyk: Zawsze uważałem, że sporty wytrzymałościowe to przede wszystkim maraton i Ironman. Gdzieś kiedyś usłyszałem o “legendzie” Kony i wiedziałem, że to jest coś niesamowitego. Trzy lata temu postanowiłem pobiec maraton i po przebiegnięciu stwierdziłem, że nie taki diabeł straszny i wtedy wiedziałem, że muszę spróbować w Ironmana. Miałem dużo szczęścia, bo akurat podszedłem do maratonu z dużym respektem i bardzo dobrze rozłożyłem siły dzięki negatyw splitowi naprawdę miałem świetne odczucia na mecie. Tym sposobem nabrałem przekonania, że jestem w stanie to (Ironman) zrobić.

ZOBACZ TEŻ: Mistrzostwa świata IRONMAN Kona: Age-grouperzy z Polski na starcie! [Lista]

GB: Zauważyłem, że w kontekście MŚ na Hawajach napisałeś, że jest to "Twoje marzenie od dzieciństwa". Kiedy pierwszy raz usłyszałeś o Hawajach i czym Cię tak ujęły?

JS: Szczerze mówiąc, nie wiem, gdzie to pierwszy raz zobaczyłem, ale Ironman w mojej głowie to były (tylko) zawody w Konie, kojarzyłem to przede wszystkim z walką z naturą-temperatura. Zawsze interesowałem się sportem i ktoś, kto ukończył zawody Ironman w Konie, budził u mnie ogromny respekt. Pamiętam jak w 2020 roku, jak byłem w Australii, kupowałem wtedy coś z Facebook Marketu i wchodzę do mieszkania, a tam zdjęcia z mety w Konie i mówię "Wow byłeś na Hawajach na Ironmanie“, a on mi mówi, że tak “ale to age group⁠Age groupKlasyfikacja zawodników amatorów, odrębna od PRO lub elity. W jej ramach uczestnicy rywalizują w grupach wyznaczanych według wieku i płci.”, ale ja go poprawiam i mówię: no co ty gościu szacunek!

GB: Byłeś mistrzem świata w żeglarstwie. W triathlonie zaczynałeś jednak od podstaw. Jak odnalazłeś się w roli początkującego po latach innego sportu na wysokim poziomie?

JS: Pod koniec mojej kariery żeglarskiej ścigałem się w maratonach MTB. Jako amator, ale zacząłem osiągać coraz lepsze wyniki, do tego stopnia, że w 2020 roku wyrobiłem sobie licencję PRO. Po zakończeniu kariery żeglarskiej chciałem być obecny w domu i pracować jako trener motoryczny. Żeby zdobyć więcej wiedzy o sporcie, dostałem się do najlepszej drużyny kolarskiej na Litwie.

W tym czasie na Litwie nie było trenerów. Pewnego dnia kolega zadzwonił do mnie i powiedział, żebym przygotował prezentację, bo załatwił salę konferencyjną i ma kilkanaście osób, które chcą przyjść mnie posłuchać… Nie czułem się z tym komfortowo, bo chciałem nabrać więcej doświadczenia. Z drugiej strony stałem trochę przed faktem dokonanym i miałem rodzinę do utrzymania.

Tym sposobem powstało „morewatts”. Głównie pisałem programy treningowe. Przez dwa lata aktywnie się tym zajmowałem, aż do wyjazdu do Włoch. Tam nie miałem już na to czasu, więc oddałem ten biznes koledze, a sam wróciłem do żeglarstwa - jako trener.

Mistrz świata w żeglarstwie przed Koną obawiał się… pływania. Jonasz Stelmaszyk o drodze na Hawaje
fot. Jonasz Stelmaszyk - archiwum prywatne

GB: Kona nie jest już marzeniem. Jest projektem" - pisałeś. Kiedy pojawiła się jako realny cel?

JS: Marzeniem był sam wyjazd na Hawaje, nie na zawody. Ale jako że ja nie jeżdżę na „wakacje”, to nawet nie wyobrażałem sobie takiego wyjazdu. Kiedy przebiegłem maraton, pomyślałem, że idę za ciosem i robię IRONMANA. Stworzyłem plan i po czterech miesiącach wystartowałem na połówce w Comacchio. To była próba generalna i sprawdzian tego, na co mnie de facto stać.

Ukończyłem te zawody poniżej 4:20 i wtedy zrozumiałem, że mam potencjał na Konę. Zacząłem już głośniej o tym mówić. Jadąc dwa miesiące później do Nicei na mojego pierwszego IRONMANA, „marzyłem” o tym, żeby się zakwalifikować… Na szczęście się nie udało i tym sposobem powstał cel na kolejny sezon: złamać dziewięć godzin i zgarnąć slota.

GB: W ubiegłorocznym IM Barcelona nie tylko wywalczyłeś slota, ale byłeś najszybszym Polakiem, złamałeś 9 godzin i byłeś wysoko OPEN. Jak zapamiętałeś te zawody? Czułeś, że możesz wywalczyć kwalifikację?

JS: Jadąc do Barcelony, wiedziałem, że jestem w doskonałej formie. Miałem bardzo dobry blok treningowy poprzedzający start, więc byłem pewien, że mogę tam powalczyć o dobry czas, co jest równoznaczne z dostaniem slota. W samym wyścigu przyznam szczerze, wszystko zagrało. To był bardzo przyjemny dzień.

Uwielbiam w IRONMANIE to, że jest to wyścig z samym sobą. Przynajmniej na amatorskim poziomie. Jesteśmy ze swoimi myślami przez wiele godzin. To bardzo emocjonalne doświadczenie i nie dziwię się, że jest tam tyle łez - sam nieraz płakałem na obu wyścigach - i że ludzie, którzy to zrobili, są z tego tak dumni.

GB: Pracujesz jako trener żeglarstwa, co wiąże się z częstymi wyjazdami. Jak utrzymujesz regularność treningów i znajdujesz czas na rodzinę?

JS: Trzeba być bardzo poukładanym, żeby to wszystko zagrało. Mój kalendarz pęka w szwach i już dziś jest praktycznie zapchany na rok do przodu. To kwestia priorytetów, ale też elastyczności. Nie trenuję intensywnie przez cały rok. Mniej więcej przez dwa ostatnie miesiące wychodzi mi około 14 godzin tygodniowo. Wtedy nie ma przestrzeni na robienie mniej ważnych rzeczy, ale i tak nie zawsze mam czas na trening. Myślę, że nie różnię się w tej kwestii od reszty age-grouperów. Plan planem, ale życie decyduje za nas.

GB: Co było najważniejsze w Twoich przygotowaniach do Kony? Pracowałeś nad czymś szczególnie?

JS: Moja adaptacja do ciepła jest na niezłym poziomie ze względu na liczne wyjazdy służbowe oraz to, że mieszkam nad jeziorem Garda, gdzie latem jest bardzo ciepło. Nie robiłem więc takich hardkorowych treningów, jakie można zobaczyć w sieci, aczkolwiek wsiadłem kilka razy na trenażer bez wiatraka. Najważniejsza mimo wszystko jest jakość treningów. Wydaje mi się, że dla ludzi takich jak ja, którzy nie mają nieograniczonego czasu na trening i regenerację po nim, jakość treningu i regeneracji to sprawa kluczowa.

GB: Jesteś już na Hawajach. Jak odnajdujesz się w tych warunkach? Co zaskoczyło Cię najbardziej?

JS: Jestem na miejscu i przyznam szczerze, że temperatura nie robi na mnie aż takiego wrażenia. Okej, jest ciepło, pocę się, nie jest komfortowo, ale wiedziałem, że tak będzie. Poradzę sobie z tym, jeśli będę pilnować chłodzenia, picia, jedzenia i tempa.

Najbardziej zaskoczył mnie wiatr. Nie chodzi mi o jego siłę, ale o to, jak jest nieobliczalny. Zjazdy na górnym chwycie, bez hamulca pod ręką, są, delikatnie mówiąc, ryzykowne. Tego obawiam się najbardziej.

Mistrz świata w żeglarstwie przed Koną obawiał się… pływania. Jonasz Stelmaszyk o drodze na Hawaje
fot. Jonasz Stelmaszyk - archiwum prywatne

GB: A jak z pływaniem w oceanie? Nad czym pracowałeś przed wyjazdem i jak czujesz się w wodzie już na miejscu?

JS: Kolejna niespodzianka to pływanie, ale na plus. Bardzo zależało mi na tym, żeby wyjść z wody świeżym. Żeby tak się stało, są rzeczy, które mogę kontrolować, czyli moje treningi. Dlatego zwiększyłem objętość treningową w wodzie. Pływałem bardzo dużo w wodach otwartych.

Są niestety też kwestie, na które już nie do końca mam wpływ. Nie będę ukrywał, że cholernie bałem się tego, że będę panikować w wodzie na myśl o rekinach… Nic z tych rzeczy! Jest tu taka obstawa, że czuję się superbezpiecznie w wodzie. Jeśli ktokolwiek odrzucał myśl o wyjeździe na Hawaje z tego powodu, to jest w błędzie.

GB: Brałeś udział w międzynarodowych imprezach w żeglarstwie. Za kilka dni staniesz na starcie MŚ w zupełnie innym sporcie. Co czujesz? Jakie to emocje?

JS: Duma z drogi, jaką pokonałem, żeby się tu znaleźć. Tak jak mówiłem wcześniej, trzeba być poukładanym, żeby wszystko zagrało. Jestem dumny z siebie, że mi się to udało. Chodzi o zaplanowanie dnia, tygodnia, miesiąca tak, żeby był czas na trening, żeby dzieci miały aktywnego, obecnego ojca, żeby moja dziewczyna miała mnie przy sobie, żeby w pracy moje zawodniczki czuły, że jestem krok przed nimi, a dom nie wyglądał jak opuszczony dom w buszu.

Jak wywalczyłem slota, to wzruszyłem się nie tylko na myśl, że zbudowałem „taką formę”, żeby się zakwalifikować, ale też, że udało mi się wypracować taką niezależność finansową, że mnie na to stać. Nie uważam, żeby trening był dla mnie trudny, bo uwielbiam to robić. Dlatego mówię otwarcie o tym, że najbardziej jara mnie droga.

Mistrz świata w żeglarstwie przed Koną obawiał się… pływania. Jonasz Stelmaszyk o drodze na Hawaje
fot. Jonasz Stelmaszyk - archiwum prywatne

GB: Pisałeś, że cieszy Cię sama droga, a nie tylko czas czy miejsce w zawodach. Co będzie dla Ciebie sukcesem lub satysfakcjonującym wynikiem na Hawajach?

JS: Hawaje to przede wszystkim nagroda za to, w jakim miejscu życiowo w tej chwili jestem. Miałem bardzo trudny okres w życiu prywatnym. Przez wiele lat, w obcym kraju, musiałem sam się z tym uporać. Jak zacząłem trenować triathlon, to zacząłem odżywać na każdej płaszczyźnie.

Dla mnie to, że tu jestem, że sam na to zapracowałem i że wypracowałem przez ostatnie dwa miesiące taką dobrą formę, jest samo w sobie ogromnym sukcesem. Nie mam pojęcia, na co mnie stać na zawodach, bo to wyjątkowe miejsce i trasa. Tym bardziej nie wiem, na co stać innych tutaj startujących. Dlatego nie rzucę liczb. Sukcesem będzie dobiegnięcie do mety - dobiegnięcie, nie dojście. A jak wszystko zagra, to może być dobry czas.

GB: Dziękujemy za poświęcony czas - trzymam kciuki!


Grzegorz Banaś

Redaktor Akademii Triathlonu, z wykształcenia polonista. Opisuje triathlonowe historie, rozmawia z zawodnikami i śledzi nowinki technologiczne. Kibicuje Lionelowi Sandersowi, więc emocji i tematów do pisania mu nie brakuje. Fan dobrej kawy i książek Jamesa S.A. Coreya.