Słownik triathlonisty

Nawigacja w pływaniu

Krótkie spoglądanie przed siebie podczas pływania, które pozwala kontrolować kierunek i orientować się względem boi oraz innych punktów na trasie.

Nawigacja w pływaniu to utrzymywanie właściwego kierunku i położenia na trasie w otwartym akwenie. Łączy obserwację punktów odniesienia z oceną własnego toru ruchu. Jest potrzebna dlatego, że w jeziorze czy morzu nie ma linii na dnie prowadzącej od ściany do ściany. Nawet równe tempo nie gwarantuje pokonania najkrótszej drogi.

Punkty odniesienia na wodzie i brzegu

Trasę zawodów zwykle wyznaczają boje, ale ich widoczność zależy od fal, światła, odległości i obecności innych osób. Pomocne bywają również większe obiekty na brzegu, jeśli odpowiadają kierunkowi danego odcinka. Znaczenie ma położenie obiektu względem planowanej drogi, a nie wyłącznie to, że łatwo go zobaczyć.

Po przepłynięciu nawrotu wcześniejszy punkt odniesienia może przestać być właściwy. Zmienia się kierunek kolejnego fragmentu, a wraz z nim położenie boi i brzegu. Nawigacja jest więc procesem powtarzanym w trakcie pływania. Jednorazowe zapamiętanie ogólnego układu akwenu nie opisuje całej orientacji na trasie.

Sighting podczas kraula

Sighting oznacza krótkie spoglądanie przed siebie w czasie pływania. Pozwala sprawdzić, gdzie znajduje się cel, i ocenić ewentualne odchylenie. Nie jest tym samym co obrót głowy do oddechu na bok. Obie czynności można łączyć w rytmie pływania, ale pełnią odrębne funkcje: jedna dostarcza orientacji, druga umożliwia nabranie powietrza.

Zbyt duża zmiana ułożenia głowy może wpływać na pozycję ciała i płynność ruchu. Dlatego obserwacja kierunku jest również elementem techniki. Nie istnieje jedna obowiązująca liczba ruchów ramion między spojrzeniami. Przydatny rytm zależy od widoczności, falowania, umiejętności utrzymywania kursu i przebiegu konkretnego odcinka.

Dlaczego szybciej nie zawsze znaczy krócej?

Pływak może utrzymywać wysokie tempo, a mimo to pokonać więcej metrów wskutek zbaczania z trasy. Dodatkowy dystans wpływa na całkowity czas i wydatek energii. Z tego powodu nawigacji nie da się ocenić wyłącznie na podstawie prędkości poruszania ramionami czy tempa uzyskiwanego w basenie.

Podążanie za inną osobą może chwilowo ułatwiać orientację, ale nie potwierdza poprawności jej kursu. Grupa również może się pomylić albo zmienić tor przy omijaniu innych zawodników. Nawigacja pozostaje osobnym zadaniem także podczas pływania w nogach. Osłona hydrodynamiczna i wybór właściwej drogi nie są tym samym.

Wpływ na tor ruchu może mieć również przemieszczanie się wody. Utrzymywanie tego samego kierunku ciała nie zawsze oznacza niezmienny kierunek względem brzegu. To jeden z powodów, dla których obserwacja otoczenia ma znaczenie także wtedy, gdy technika ruchu pozostaje powtarzalna. Szczegółowa ocena prądów wymaga znajomości danego akwenu i warunków.

Nawigacja wpływa zatem zarówno na przebyty dystans, jak i na sposób wykorzystania wysiłku podczas pływania.

Nawigacja, orientacja i sighting

W polskich materiałach występują określenia nawigacja podczas pływania, orientacja na otwartej wodzie oraz kontrola kierunku. Sighting jest nazwą konkretnego sposobu obserwacji, często używaną w instrukcjach technicznych. Może być częścią nawigacji, lecz nie obejmuje całej oceny położenia, przebiegu trasy i warunków wody.

Z kolei oddychanie bilateralne oznacza nabieranie powietrza na obie strony ciała. Nie jest synonimem sightingu, chociaż umiejętność obserwowania obu stron może być użyteczna w otwartym akwenie. Rozróżnienie nazw pozwala oddzielić pracę nad oddechem od kontroli kursu oraz od samego poruszania się w grupie.

Więcej haseł na N

Cały słownik
  • Nawodnienie podczas wysiłku

    Przyjmowanie płynów podczas aktywności w celu ograniczania ich niedoboru, z uwzględnieniem strat potu, warunków i indywidualnych potrzeb.

  • Negative split

    Sposób rozłożenia wysiłku, w którym druga połowa dystansu jest pokonana w krótszym czasie niż pierwsza.