Jak to jest z tą mocą?
Czytam ostatnio wiele doniesień o tym, jak to zawodnik A wykręcił podczas startu pewną liczbę watów. Co to oznacza? Niestety nic, dopóki nie znamy wagi tego pana.
Czytam ostatnio wiele doniesień o tym, jak to zawodnik A wykręcił podczas startu pewną liczbę watów. Co to oznacza? Niestety nic, dopóki nie znamy wagi tego pana. Jest to jeden z tych fenomenów, kiedy wszyscy zdają sobie sprawę z niedoskonałości danej, a mimo to nie podają jej we właściwej formie.
Kiedy ostatnio słyszeliście, że ktoś chwalił się „pojechałem tę trasę x,xx W/kgWaty na kilogram (W/kg)Moc wyrażona w watach podzielona przez masę ciała w kilogramach. Ułatwia porównywanie względnej mocy zawodników, szczególnie na podjazdach.”? Ile tak naprawdę te cyfry znaczą to kolejna niewiadoma dla większości użytkowników, choć tu z pomocą przychodzą tabele, gdzie porównując swoje dokonania na konkretnych odcinkach czasu dowiadujemy się o naszych talentach na poszczególnych przedziałach intensywności (tzw. profil mocy). Nie dość tego, właśnie te tabele pozwalają nam ocenić skuteczność zastosowanego treningu w dłuższej perspektywie, preferowanej strategii na wyścig, a nawet dystans, na którym mamy największe szanse osiągnąć sukces.
Refleksja nad sposobem podawania danych stała się przyczyną poruszenia nieco szerszego tematu – pomiaru mocy i jego faktycznej przydatności w treningu (a właściwie statusu „urządzenia doskonałego”). Słyszymy bowiem zazwyczaj, że jest to najlepszy towarzysz triathlonisty. Ja mam jednak coraz więcej wątpliwości, a kilkoma z nich postanowiłem podzielić się z czytelnikami Akademii Triathlonu jako tematami-zaproszeniami do głębszej dyskusji dla wszystkich chętnych.
1. Aerodynamika jest królową triathlonu, więc pozycja na rowerze i powierzchnia oporu czołowego ma niezwykle duże znaczenie. Zawodnik na „dropach” do utrzymania konkretnej prędkości będzie musiał zużyć znacznie mniej energii od jadącego w wysokim chwycie. Te same wątpliwości dotyczą dwóch zawodników o tej samej wadze, lecz odmiennej budowie ciała (barki, ramiona). Ważąc tyle samo, generują inne cyfry przy tych samych prędkościach. Jaka jest więc wartość porównawcza danych dla różnych zawodników, nawet po uwzględnieniu parametru W/kg?
2. Nie odzyskamy z wiatrem tego, co zgubiliśmy pod wiatr – wiadomo. Jak to przełożyć na ustawienie tempa, czy zakresu mocy? Zwróćcie przy tym uwagę, że różną pozycję przyjmujemy przy jeździe pod wiatr, pod górę, na zjazdach, czy z wiatrem. Siedząc inaczej na rowerze używamy innych włókien mięśniowych. Pół biedy jeżeli wykonaliśmy wszechstronny trening w urozmaiconym terenie. Co jednak jeżeli większość pracy w przygotowaniach wykonaliśmy na płaskim, a wybieramy się na zawody z górzystą trasą? Może i jesteśmy w stanie generować 300 watów, ale na pewno nie w pozycji, która jest dla nas nietypowa.
3. Planowanie mocy na zawody z trasą uzależnioną od pogody. Przykładem są rundy w połowie osłonięte od wiatru. W takich przypadkach o wszystkim decyduje jak będzie wiało w drugiej części. Pojedziemy z wiatrem – niska moc, wysoka prędkość. Nie będziemy mieli szczęścia – harówka na turystyczną średnią prędkości. Widzicie więc, że planując na przykładzie danych innych zawodników musimy mieć dość dużą bazę dodatkowych informacji.
Właśnie to jest podstawą wszelkich badań naukowych, kontrolowalne środowisko i maksymalnie duża baza danych. Wymaganie te rosną wraz z oczekiwaną precyzją rezultatów. Mam wrażenie, że w przypadku mierników mocyMiernik mocyUrządzenie mierzące moc wytwarzaną podczas pedałowania, podawaną w watach. Pozwala kontrolować intensywność jazdy niezależnie od samej prędkości. ulegliśmy iluzji wyjątkowo dokładnych danych, nie zauważając, że uzyskujemy je w sposób daleki od doskonałości. Pamiętajmy – wynik będzie zawsze tak dobry, jak dane użyte do jego otrzymania, a w przypadku kolarskich mierników mocy ta wyjątkowa precyzja i uniwersalna forma wydaje się trudna do osiągnięcia.
Pisząc kilka lat temu w „Bieganiu” o treningu na pomiarze mocy, starałem się zainteresować tematem jak najszersze grono potencjalnych użytkowników. W tym czasie była to naprawdę garstka osób, lecz od roku 2011 zmieniło się bardzo wiele. Spadły ceny, zwiększyła się oferta na rynku, zmieniło się również moje podejście do tego urządzenia.
Nie uważam już watomierza za najbardziej przydatny gadżet treningowy, jest u mnie dopiero na 3-4 pozycji. Daleki jestem od odradzania wykorzystywania go w przygotowaniach, ale do danych ujętych w ścisłych ramach nie przywiązywałbym się zbyt mocno. Pomiar mocy wydaje się ofertą dla zawodników ambitnych, a ci do realizowania swoich celów potrzebują kwalifikacji na kolejnych etapach swojej kariery, pojmowanej nawet jako zabawa. Slot na mistrzostwa świataSlot kwalifikacyjnyMiejsce uprawniające do udziału w zawodach docelowych, np. mistrzostwach świata, przyznawane według zasad kwalifikacji danej imprezy. wymaga zdobycia konkretnego miejsca, nie wykręcenia normy watów. Nie uczestniczymy we współzawodnictwie elektrowni, tylko w rywalizacji triathlonistów. Poza precyzyjnymi treningami musimy wykształcić w sobie umiejętność dobrze pojętej agresji, ryzyka, dążenia do przełamywania barier, dogonienia tego gościa przed tobą. Trzymanie się „ogranicznika prędkości” w postaci miernika nie zawsze może być najlepszą strategią. Być może właśnie ominął cię wyścig życia.
Zapraszam więc do dyskusji. Być może ktoś rozwieje moje wątpliwości, ktoś inny podzieli się swoimi. Każdy głos jest wartościowym wkładem w rozwój wiedzy na temat naszego treningu.
Współprace pomagają finansować Akademię Triathlonu i tworzyć niezależne media.
Współprace pomagają finansować Akademię Triathlonu i tworzyć niezależne media.
Współprace pomagają finansować Akademię Triathlonu i tworzyć niezależne media.
Współprace pomagają finansować Akademię Triathlonu i tworzyć niezależne media.
Współprace pomagają finansować Akademię Triathlonu i tworzyć niezależne media.
Współprace pomagają finansować Akademię Triathlonu i tworzyć niezależne media.
Współprace pomagają finansować Akademię Triathlonu i tworzyć niezależne media.